محدودیتها و شرایط دعوای مشتق سهامداران اقلیت در حقوق انگلیس و حقوق رومی ژرمن: قانون، رویه و اصلاحات پیشنهادی

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموختۀ کارشناسی ارشد حقوق شرکتها، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

2 استادیار گروه حقوق، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

3 استادیار گروه حقوق، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اراک، اراک، ایران

چکیده

سهامداران یک شرکت مدیریت شرکت را به گروهی از مدیران به امانت می‌گذارند. سهامداران به منظور حفظ ارزش سهامشان و حق آنها برای دریافت سود، ابزارهای خاصی را برای نفوذ بر روی سهام حفظ می‌کنند. به طور معمول اعمال نفوذ آنها از طریق بیان نظرات و اخذ آرا در مجامع عمومی صاحبان سهام صورت می‌گیرد. با این حال، ابزارهای نفوذ دیگری نیز وجود دارد که یکی از آنها اقامه دعوای مشتق است. این دعوی علیه مدیران است که توسط سهامداران اقلیت به نمایندگی از شرکت مطرح می‌شود. در مواردی که شرکتی به دلیل تخلف مدیر متحمل خسارت شده است، شرکت حق دارد علیه مدیر اقدام کند، اما معمولاً تمایلی به انجام آن ندارد. دعوای مشتق سهامداران را قادر می‌سازد تا علیه مدیران متخلف اقدام قضایی کنند.
نظام های کامن‌لا، رومی ژرمنی و همچنین ایران در حمایت از سهامداران اقلیت برآمده‌اند و از راهکارهای گوناگونی بهره‌برداری کرده‌اند. یکی از نظام‌هایی که در دعوای مشتق خلاقانه‌تر عمل کرده است نظام کامن‌لا می‌باشد. پژوهش حاضر به مشکلات و قواعدی می‌پردازد که حقوق سهامداران اقلیت را به خطر انداخته است و از قضا این قواعد در نظام‌های رومی ژرمنی نیز مشاهده شده است. اصلاح قانون تجارت در ایران سبب توسعه‌ی اعمال دعوای مشتق شده است که این روند تدریجی نشان می‌دهد همواره برخی قوانین و مقررات نیاز به بازنگری مجدد دارد. پژوهش حاضر با بهره‌گیری از رویکردی مقایسه‌ای در دو نظام کامن لا و نظام رومی ژرمنی توصیه‌هایی را به قانونگذار ایران می‌دهد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Restrictions and Conditions of Minority Derivative Litigation in British and Roman-German Law: Proposed law, procedure and amendments

نویسندگان [English]

  • Masoumeh Javid 1
  • Mehdi Ashouri 2
  • Hossein KAVIAR 3
1 LL.M in Corporate law, Shahrekord University, Shahrekord, Iran
2 Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Literature and Humanities, Shahrekord University, Shahrekord, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Law, Faculty of Administrative Sciences and Economics, Arak University, Arak, Iran.
چکیده [English]

The shareholders of a company entrust the day-to-day management of the company to a group of managers. In order to maintain the value of their shares and their right to receive dividends, shareholders maintain certain tools to influence the shares. They are usually influenced by expressing their opinions and obtaining votes in the general meetings of shareholders. However, there are other tools of influence, one of which is derivative litigation. This is a lawsuit filed against the directors by the minority shareholders on behalf of the company. In cases where the company has suffered damages due to the manager's misconduct, the company has the right to take action against the manager, but is usually reluctant to do so. Derivative litigation enables shareholders to take legal action against delinquent managers.

Common law, Roman Germanic systems and Iran have adopted different approaches to protect minority shareholders. But the common law system acted more flexible and more complete in this case. Implementation of the common law rules in the Roman Germanic countries demand some conditions that must be included in Roman Germanic law. The gradual process of regulatory reform in Iran, the possibility of litigation derived expanded and some of the rules and regulations need to be revised again. This article offers a comparative approach to the legislator.

کلیدواژه‌ها [English]

  • derivative claims
  • rights of minority shareholders
  • common law system
  • the Roman Germanic system
  • Iran